Cách mưu cầu lẽ thật (12) Phần 1

Trong vài lần thông công gần nhất, chúng ta đã thông công về các chủ đề liên quan đến hôn nhân trong “buông bỏ những mưu cầu, lý tưởng và mong muốn của con người”, phải không nào? (Thưa, phải.) Về căn bản, chúng ta đã thông công xong về các chủ đề liên quan đến hôn nhân. Lần này, chúng ta nên thông công về những chủ đề liên quan đến gia đình. Trước hết, hãy xem xem những phương diện nào của gia đình liên quan đến những mưu cầu, lý tưởng và mong muốn của con người. Con người không lạ lẫm gì với khái niệm gia đình. Mỗi khi nhắc đến chủ đề này, điều đầu tiên người ta nghĩ đến là sự cấu thành của gia đình, các thành viên trong gia đình, và một số người, một số chuyện liên quan đến gia đình. Những chủ đề liên quan đến gia đình như thế thì có rất nhiều. Bất kể trong trí ngươi có bao nhiêu hình ảnh, bao nhiêu nội dung, thì có phải chúng đều có liên quan đến việc “buông bỏ những mưu cầu, lý tưởng và mong muốn của con người”, mà chúng ta thông công hôm nay không? Trước khi bắt đầu thông công, ngươi còn không biết liệu những điều này có liên quan hay không. Vậy nên, trước khi tiến hành thông công, các ngươi có thể nói cho Ta xem, trong suy nghĩ của con người thì gia đình là gì, hoặc có bất kỳ điều gì liên quan đến gia đình mà các ngươi nghĩ là nên buông bỏ? Trước đây, chúng ta đã nói về một vài phương diện liên quan đến những mưu cầu, lý tưởng và mong muốn của con người, các ngươi đã nhìn ra được mỗi phương diện của chủ đề mà chúng ta đã thông công này có liên quan đến nội dung gì không? Bất kể là liên quan đến phương diện gì, điều người ta cần buông bỏ không phải là bản thân chuyện đó, mà là những suy nghĩ và quan điểm sai lầm họ dùng để đối xử với chuyện đó, cũng như những vấn đề khác nhau mà người ta gặp phải liên quan đến chuyện này. Những vấn đề khác nhau này là điểm mấu chốt của những gì chúng ta phải thông công liên quan đến các phương diện này. Những vấn đề khác nhau này là những vấn đề ảnh hưởng đến việc mưu cầu lẽ thật của người ta, hoặc có thể nói chính xác hơn, chúng đều là những vấn đề cản trở người ta mưu cầu và bước vào lẽ thật. Như thế nghĩa là, nếu có sự lệch lạc hoặc vấn đề trong hiểu biết của ngươi về một chuyện nào đó, thì thái độ, cách hành động, cách xử lý của ngươi đối với chuyện này cũng sẽ có những vấn đề tương ứng, và những vấn đề tương ứng này là những chủ đề mà chúng ta cần thông công. Tại sao chúng ta cần thông công về chúng? Bởi vì những vấn đề này có ảnh hưởng lớn hoặc ảnh hưởng tuyệt đối đối với việc mưu cầu lẽ thật của ngươi, đối với cách nhìn nhận đúng đắn và hợp với nguyên tắc của ngươi đối với chuyện gì đó, và đương nhiên, chúng cũng ảnh hưởng đến sự thuần túy trong phương thức thực hành của ngươi đối với chuyện này, ảnh hưởng đến các nguyên tắc xử lý của ngươi với chuyện này. Như đã thông công về các chủ đề hứng thú, sở thích và hôn nhân, chúng ta sẽ thông công về chủ đề gia đình bởi vì người ta có nhiều suy nghĩ, quan điểm và thái độ sai lầm về gia đình, hoặc vì tự thân gia đình có nhiều ảnh hưởng tiêu cực lên ngươi, và những ảnh hưởng tiêu cực này sẽ mang đến những suy nghĩ và quan điểm sai lầm cho ngươi. Những suy nghĩ và quan điểm sai lầm này sẽ ảnh hưởng đến việc mưu cầu lẽ thật của ngươi, dẫn dắt ngươi đi đến cực đoan, nên mỗi khi gặp phải những chuyện liên quan đến gia đình, hoặc đối mặt với vấn đề liên quan đến gia đình, thì ngươi không có quan điểm hay con đường đúng đắn để đối xử hay xử lý chúng, cũng như để giải quyết những vấn đề khác nhau mà chúng gây ra. Đây là nguyên tắc để chúng ta thông công về mỗi chủ đề, và cũng là vấn đề chính cần được giải quyết. Vậy, về chủ đề gia đình, các ngươi có thể nghĩ đến những ảnh hưởng tiêu cực nào mà gia đình mang đến cho các ngươi, và gia đình cản trở các ngươi mưu cầu lẽ thật như thế nào? Trong quá trình tin Đức Chúa Trời và thực hiện bổn phận, trong quá trình mưu cầu lẽ thật, tìm kiếm nguyên tắc lẽ thật và thực hành lẽ thật, gia đình ảnh hưởng và cản trở suy nghĩ, nguyên tắc hành xử, cũng như giá trị quan và nhân sinh quan của ngươi như thế nào? Nói cách khác, ngươi được sinh ra trong một gia đình, vậy gia đình này mang đến ảnh hưởng gì, mang đến những suy nghĩ và quan điểm sai lầm nào, mang đến những cản trở và nhiễu loạn nào cho cuộc sống tin Đức Chúa Trời thường nhật và việc mưu cầu, hiểu biết lẽ thật của ngươi? Thông công về chủ đề hôn nhân tuân theo một nguyên tắc, thông công về chủ đề gia đình cũng vậy. Nó không đòi hỏi ngươi buông bỏ khái niệm gia đình về mặt hình thức hay trong tư tưởng và quan điểm, cũng không bảo ngươi buông bỏ gia đình hữu hình cụ thể của mình hay bất kỳ thành viên nào trong gia đình hữu hình của mình. Đúng hơn, nó đòi hỏi ngươi buông bỏ những ảnh hưởng tiêu cực khác nhau mà gia đình gây ra cho ngươi, đòi hỏi ngươi buông bỏ những trở ngại và nhiễu loạn mà gia đình mang đến cho việc mưu cầu lẽ thật của ngươi. Cụ thể hơn, có thể nói rằng gia đình của ngươi gây ra những vướng mắc và phiền phức cụ thể và xác thực nào mà ngươi có thể cảm nhận và thể nghiệm trong quá trình mưu cầu lẽ thật và thực hiện bổn phận, nó kìm kẹp ngươi, khiến ngươi không thể thoát ra, không thể thực hiện bổn phận và mưu cầu lẽ thật thật tốt. Những vướng mắc và phiền phức này khiến ngươi rất khó thoát khỏi những kìm kẹp và ảnh hưởng do hai chữ “gia đình” này hay do những người, những chuyện liên quan đến nó mang đến, khiến ngươi cảm thấy bị ức chế trong quá trình tin Đức Chúa Trời và thực hiện bổn phận do sự tồn tại của gia đình hay do bất kỳ ảnh hưởng tiêu cực nào mà gia đình đó gây ra cho ngươi. Những vướng mắc và phiền phức này cũng thường xuyên khiến lương tâm ngươi thấy cắn rứt, khiến thân xác và tâm hồn của ngươi không được giải phóng, khiến ngươi thường xuyên cảm thấy rằng nếu ngươi đi ngược lại những suy nghĩ và quan điểm đến từ gia đình thì ngươi sẽ không còn nhân tính, mất đi đạo đức, mất đi ranh giới tối thiểu và nguyên tắc làm người. Khi nhắc đến những vấn đề liên quan đến gia đình, ngươi thường xuyên lưỡng lự giữa ranh giới cuối cùng của đạo đức và việc thực hành lẽ thật, không thể giải phóng, khó lòng tự thoát ra. Cụ thể là những vấn đề nào, các ngươi có thể nghĩ ra được không? Trong cuộc sống thường nhật, các ngươi có bao giờ cảm nhận được một vài chuyện mà Ta vừa nói đến hay không? (Thưa, qua mối thông công của Đức Chúa Trời, con nhớ lại rằng vì đã có những quan điểm sai lầm về gia đình của mình nên con không thể thực hành lẽ thật, cảm thấy khi thực hành lẽ thật thì lương tâm thấy cắn rứt. Trước đây, khi vừa hoàn thành việc học và muốn lựa chọn việc thực hiện bổn phận, lòng con đầy giằng xé. Con cảm thấy vì gia đình đã luôn chu cấp cho con sống và ăn học đến khi lớn từng này, giờ con tốt nghiệp đại học rồi mà không kiếm tiền chu cấp cho gia đình mình thì sẽ là bất hiếu và không có nhân tính, chuyện này làm lương tâm con thấy cắn rứt lắm. Lúc đó, con đã đấu tranh với chuyện này suốt mấy tháng trời, cho đến khi tìm được con đường từ trong lời Đức Chúa Trời và quyết định dốc hết mình để thực hiện bổn phận. Con cảm thấy những quan điểm sai lầm về gia đình thật sự ảnh hưởng đến con người.) Đây là một ví dụ điển hình. Đây là những xiềng xích vô hình mà gia đình đeo lên người ta, cũng là những phiền phức mà cảm giác, suy nghĩ và quan điểm của người ta về gia đình mang đến cho cuộc sống của họ, những sự mưu cầu và đức tin của họ. Đến một mức độ nhất định, những phiền phức này tạo thành áp lực và gánh nặng sâu trong nội tâm ngươi, và thi thoảng khiến sâu trong nội tâm ngươi nảy sinh những cảm xúc không tốt. Ai có thể nói thêm điều gì nữa? (Thưa Đức Chúa Trời, bên trong con có một quan điểm rằng, là một người con, đã trưởng thành rồi thì phải báo hiếu cha mẹ và gạt bỏ phiền lo và giải trừ khó khăn cho cha mẹ. Nhưng vì đang thực hiện bổn phận toàn thời gian, nên con không có cách nào báo hiếu cha mẹ hay làm chút chuyện cho họ. Thấy cha mẹ con vẫn đang bôn ba bận rộn vì sinh kế, trong lòng con cảm thấy mình mang nợ họ. Khi mới bắt đầu tin Đức Chúa Trời, con đã suýt phản bội Ngài vì chuyện này.) Đây cũng là ảnh hưởng tiêu cực mà sự hun đúc của gia đình mang đến cho suy nghĩ và quan điểm của người ta. Ngươi suýt thì phản bội Đức Chúa Trời, nhưng có người đã thực sự phản bội Đức Chúa Trời rồi. Có người không thể buông bỏ gia đình của mình bởi vì những quan niệm về gia đình của họ quá mạnh. Cuối cùng, họ chọn tiếp tục sống vì gia đình và từ bỏ việc thực hiện bổn phận.

Ai cũng có gia đình, ai cũng lớn lên trong một gia đình riêng biệt, và xuất thân từ một hoàn cảnh gia đình riêng biệt. Với tất cả mọi người, gia đình đặc biệt quan trọng, là một điều để lại ấn tượng sâu sắc nhất trong cuộc đời người ta, là một thứ sâu trong nội tâm người ta khó cắt đứt và buông bỏ. Điều người ta không thể buông bỏ và khó lòng cắt đứt không phải là căn nhà của gia đình hay những nội thất, vật dụng và đồ vật trong đó, mà là những thành viên cấu thành nên gia đình hay bầu không khí và tình cảm trong gia đình đó. Đây là khái niệm về gia đình trong tâm khảm của con người. Chẳng hạn như, những bậc trưởng bối trong gia đình, là ông bà cha mẹ, những người cùng thế hệ với ngươi, là anh chị em, vợ chồng ngươi, và thế hệ kế tiếp, là con cái ngươi, đây đều là những thành viên quan trọng trong khái niệm gia đình của mọi người, cũng là những thành phần quan trọng của mọi gia đình. Vậy với mọi người, gia đình nghĩa là gì? Với nhiều người, gia đình nghĩa là nơi gửi gắm tình cảm và trụ cột tinh thần. Gia đình còn có ý nghĩa gì nữa? Là nơi mà người ta có thể có được hơi ấm, có thể trút bầu tâm sự, có thể phóng túng, tùy hứng. Có người nói gia đình là nơi trú ẩn an toàn, là nơi tình cảm con người được gửi gắm, là nơi cuộc đời người ta bắt đầu. Còn gì nữa? Các ngươi miêu tả cho Ta nghe đi. (Thưa Đức Chúa Trời, con nghĩ rằng gia đình là nơi mọi người lớn lên, nơi mà các thành viên gia đình bầu bạn và nương tựa vào nhau.) Nói hay lắm. Còn gì nữa? (Thưa, con từng nghĩ rằng gia đình là nơi trú ẩn ấm áp. Dù ngoài đời, con có chịu bao nhiêu uất ức, hễ về nhà là con có thể thả lỏng tâm trạng và tinh thần về mọi mặt nhờ sự ủng hộ và thông hiểu của người nhà, nên con cảm thấy gia đình chính là nơi trú ẩn an toàn theo nghĩa đó.) Mái ấm gia đình là nơi đầy ấm áp và nồng ấm, không phải sao? Trong tâm khảm của con người, gia đình thật quan trọng. Mỗi khi vui vẻ, người ta muốn chia sẻ sự vui sướng với người nhà, mỗi khi khổ sở và buồn rầu, họ cũng mong có thể giãi bày tâm sự với người nhà. Mỗi khi có bất kỳ cảm xúc hỉ nộ ai lạc nào, họ có khuynh hướng chia sẻ với người nhà mà không có áp lực hay gánh nặng nào cả. Với tất cả mọi người, gia đình là một nơi ấm áp và tốt đẹp, một dạng gửi gắm tinh thần mà người ta không thể nào cắt đứt, không thể nào rời xa dù là vào thời điểm nào trong cuộc đời, và mái ấm gia đình là nơi đem lại sự ủng hộ cực lớn cho tâm hồn, tinh thần và thể xác của con người. Do đó, gia đình là một phần không thể thiếu được trong cuộc đời của mỗi người. Nhưng gia đình, nơi rất quan trọng trong sự sống và cuộc sống của con người này, sẽ mang đến những ảnh hưởng tiêu cực nào cho việc mưu cầu lẽ thật của họ? Trước hết, có thể nói chắc chắn rằng bất kể gia đình quan trọng đến đâu trong sự sống và cuộc sống con người, hay nó đóng vai trò gì và phục vụ chức năng nào trong sự sống và cuộc sống của con người, thì nó vẫn gây ra một số vấn đề, không lớn thì nhỏ, đối với con đường mưu cầu lẽ thật của con người. Nó đóng vai trò quan trọng trong quá trình mưu cầu lẽ thật của con người, đồng thời cũng tạo ra đủ loại phiền phức và vấn đề khó tránh khỏi. Nghĩa là, trong quá trình người ta mưu cầu và thực hành lẽ thật, những vấn đề tinh thần và tư tưởng khác nhau do gia đình gây ra, cùng những vấn đề về mặt hình thức, mang đến cho người ta rất nhiều vấn đề. Vậy chính xác thì những vấn đề này liên quan đến những nội dung nào? Dĩ nhiên, trong quá trình mưu cầu lẽ thật, con người đều đã lĩnh hội những nội dung này dù ít hay nhiều, dù lớn hay nhỏ, chỉ là họ chưa cân nhắc kỹ càng và nghiền ngẫm nhiều hơn để tìm ra chính xác những vấn đề ở đây là gì. Hơn thế nữa, họ chưa nhận thức được thực chất của những vấn đề này là gì, càng không nhận thức được những nguyên tắc mà người ta nên hiểu và tuân thủ là gì. Vậy nên hôm nay, chúng ta hãy thông công về chủ đề gia đình, về những phiền phức và trở ngại mà gia đình gây ra trên con đường người ta mưu cầu lẽ thật, cũng như về những mưu cầu, lý tưởng và mong muốn mà người ta nên buông bỏ trong khi nhắc đến những vấn đề gia đình. Đây là vấn đề rất thực tế.

Dù chủ đề gia đình là một chủ đề lớn, nhưng nó vẫn tồn tại những vấn đề cụ thể. Vấn đề cụ thể hôm nay chúng ta sẽ thông công là ảnh hưởng tiêu cực, sự quấy nhiễu và cản trở mà gia đình mang đến cho người ta trên con đường mưu cầu lẽ thật. Vấn đề đầu tiên liên quan đến gia đình mà người ta phải buông bỏ là gì? Là thân phận người ta nhận được từ gia đình. Đây là một chuyện quan trọng. Hãy thông công cụ thể về mức độ quan trọng của chuyện này. Ai cũng xuất thân từ một gia đình riêng biệt, với bối cảnh và hoàn cảnh sống riêng biệt, có chất lượng sống, cách sống và nếp sống riêng biệt. Mỗi một người đều thừa hưởng một thân phận riêng biệt từ hoàn cảnh sống và bối cảnh sống của gia đình mình. Thân phận riêng biệt này không chỉ thể hiện giá trị riêng biệt của mỗi người trong xã hội và giữa mọi người, mà nó còn là một ký hiệu và dấu hiệu riêng biệt. Vậy dấu hiệu này nói lên điều gì? Nó nói lên người ta cao quý hay thấp kém giữa mọi người. Thân phận riêng biệt này quyết định địa vị của người ta trong xã hội và giữa mọi người, địa vị này đến từ gia đình mà họ sinh ra. Do đó, việc sống trong gia đình thế nào, bối cảnh gia đình là gì rất quan trọng đối với một người, bởi vì chúng có liên quan đến thân phận và địa vị của ngươi giữa mọi người và trong xã hội. Mà thân phận và địa vị quyết định xem thân phận của người ta trong xã hội là cao quý hay thấp kém, liệu người ta được người khác tôn trọng, đề cao và ngưỡng mộ hay là bị khinh miệt, kỳ thị và chà đạp. Chính vì thân phận mà người ta thừa hưởng từ gia đình ảnh hưởng đến hoàn cảnh và tiền đồ của họ trong xã hội, nên thân phận được thừa hưởng này rất quan trọng và trọng yếu với mỗi một người. Chính vì nó ảnh hưởng đến uy danh, địa vị và giá trị của ngươi trong xã hội, ảnh hưởng đến vinh nhục cả đời của ngươi, nên bản thân ngươi cũng rất coi trọng bối cảnh gia đình và thân phận thừa hưởng từ gia đình. Vì chuyện này có ảnh hưởng quá lớn với ngươi, nên nó là điều tối quan trọng và trọng đại với ngươi trên con đường sinh tồn. Vì là chuyện quan trọng và trọng đại như thế, nên nó chiếm một vị trí trọng yếu sâu trong linh hồn ngươi và được ngươi rất xem trọng. Ngươi không chỉ xem trọng thân phận ngươi thừa hưởng từ gia đình, mà ngươi còn nhìn nhận thân phận của bất kỳ ai ngươi quen hay không quen từ quan điểm này, với cùng cách nhìn và cách thức này, ngươi cũng dùng quan điểm này để đánh giá thân phận của tất cả mọi người ngươi tiếp xúc. Ngươi dùng thân phận của họ để phán định nhân cách của họ, để phán định cách đối xử và chung sống với họ, dù là thân thiện và bình đẳng, dù là khom lưng uốn gối và bảo sao nghe vậy, dù là tương tác và nhìn họ bằng con mắt khinh thường và kỳ thị, hay thậm chí là giao tiếp và chung sống với họ một cách bất bình đẳng và vô nhân đạo. Những cách nhìn người và xử sự này phần lớn được quyết định bởi thân phận mà người ta thừa hưởng từ gia đình. Bối cảnh và thân phận của gia đình ngươi quyết định địa vị xã hội mà ngươi sẽ có và địa vị xã hội của ngươi sẽ quyết định cách thức và nguyên tắc để ngươi nhìn nhận và đối xử với mọi người, mọi sự. Do đó, thái độ và cách thức xử sự của người ta phần lớn được quyết định ở thân phận mà người ta thừa hưởng từ gia đình mình. Tại sao Ta nói “phần lớn”? Có một số tình huống đặc biệt mà chúng ta sẽ không nói đến. Còn tuyệt đại đa số thì giống như những gì Ta vừa mô tả. Mọi người đều bị ảnh hưởng bởi thân phận và địa vị xã hội mà họ thừa hưởng từ gia đình, ai cũng có khuynh hướng dùng những cách nhìn nhận và đối xử với con người và sự việc tương ứng với thân phận và địa vị xã hội này – đây là chuyện rất đỗi tự nhiên. Chính vì nó là chuyện tất nhiên và là nhân sinh quan tự nhiên do gia đình đem đến, nên nguồn gốc nhân sinh quan và phương thức sinh tồn của người ta được quyết định ở thân phận mà họ thừa hưởng từ gia đình. Thân phận người ta thừa hưởng từ gia đình quyết định cách thức, nguyên tắc nhìn nhận và đối xử với con người và sự việc, quyết định thái độ chọn lựa của họ trong việc nhìn nhận và đối xử với con người và sự việc. Điều này chắc chắn sẽ nảy sinh một vấn đề rất nghiêm trọng nơi con người. Nguồn gốc những suy nghĩ, quan điểm của người ta khi nhìn nhận và đối xử với con người và sự việc, một mặt chắc chắn là bị ảnh hưởng bởi gia đình, mặt khác bị ảnh hưởng bởi thân phận mà người ta thừa hưởng từ gia đình mình, và con người rất khó thoát ra khỏi dạng ảnh hưởng này. Kết quả là, người ta không thể đối xử với bản thân một cách đúng đắn, lý tính và công bằng, cũng không thể đối xử với người khác một cách công bằng, không thể đối xử với con người và sự việc theo cách phù hợp với các nguyên tắc lẽ thật mà Đức Chúa Trời đã dạy bảo. Thay vào đó, họ cư xử, vận dụng và lựa chọn linh hoạt dựa trên những khác biệt giữa thân phận của họ và thân phận của người khác. Vì bị ảnh hưởng bởi thân phận của gia đình, nên cách nhìn nhận và xử sự trong xã hội và giữa những người khác chắc chắn sẽ không phù hợp với các nguyên tắc và cách thức xử sự mà Đức Chúa Trời đã truyền đạt cho con người. Nói chính xác hơn, những cách thức này hẳn sẽ đối nghịch, mâu thuẫn và trái với những nguyên tắc và cách thức mà Đức Chúa Trời đã truyền dạy. Nếu cách xử sự của người ta dựa trên thân phận và địa vị xã hội mà họ thừa hưởng từ gia đình, thì chắc chắn họ sẽ áp dụng những cách thức và nguyên tắc xử sự khác biệt hoặc đặc biệt do thân phận đặc biệt hoặc khác biệt của họ và của người khác. Những nguyên tắc mà họ áp dụng này không phải là lẽ thật, cũng không phù hợp với lẽ thật. Chúng không chỉ vi phạm nhân tính, lương tâm và lý trí, mà nghiêm trọng hơn, còn vi phạm lẽ thật, bởi vì chúng tiến hành chọn lọc dựa trên sở thích và lợi ích của con người, dựa trên mức độ nhu cầu giữa con người với nhau. Do đó, trong bối cảnh này, các nguyên tắc nhìn nhận và xử sự của người ta không công bằng và không phù hợp với lẽ thật, hoàn toàn nảy sinh dựa trên nhu cầu tình cảm và nhu cầu lợi ích của người ta. Bất kể ngươi thừa hưởng thân phận cao quý hay thấp kém từ gia đình mình, thì thân phận này đều chiếm một vị trí trong lòng ngươi, và với một số người, nó còn chiếm một địa vị rất quan trọng. Vậy nên, nếu ngươi muốn mưu cầu lẽ thật, thân phận này chắc chắn sẽ ảnh hưởng và quấy nhiễu việc mưu cầu lẽ thật của ngươi. Nghĩa là, trong quá trình mưu cầu lẽ thật, chắc chắn ngươi sẽ gặp phải những vấn đề như cách đối xử với con người và xử lý sự việc. Khi liên quan đến những vấn đề và việc hệ trọng này, chắc chắn ngươi sẽ đứng ở góc độ của thân phận mà gia đình đã mang đến cho ngươi và dùng cách nhìn như thế để nhìn nhận con người và sự việc, và ngươi không tránh khỏi dùng cách nhìn nhận và đối xử với con người và sự việc rất nguyên thủy hay xã hội hóa này. Dù thân phận ngươi thừa hưởng từ gia đình có khiến ngươi cảm thấy địa vị của mình trong xã hội là cao quý hay thấp kém, thì trong bất kỳ trường hợp nào, thân phận này sẽ ảnh hưởng đến việc ngươi mưu cầu lẽ thật, đến nhân sinh quan đúng đắn và con đường mưu cầu lẽ thật đúng đắn của ngươi. Nói chính xác hơn, nó sẽ ảnh hưởng đến nguyên tắc xử sự của ngươi. Ngươi đã hiểu chưa?

Những kiểu gia đình khác nhau đem lại cho người ta những thân phận và địa vị xã hội khác nhau. Có địa vị xã hội tốt và thân phận cao khiến người ta cảm thấy hưởng thụ, được đắm mình trong vui vẻ, còn ai thừa hưởng thân phận từ một gia đình thấp kém và thấp hèn thì cảm thấy không ngóc đầu lên được, còn cảm thấy mình không được xem trọng hay đề cao, thường bị kỳ thị, và khiến cho sâu trong nội tâm họ đau khổ và tự ti. Chẳng hạn như, có người có cha mẹ là nông dân, làm ruộng và bán rau, có người có cha mẹ là tiểu thương, mở sạp hàng rong hoặc rao hàng trên phố, có người có cha mẹ làm trong ngành thủ công nghiệp, may và sửa áo quần, hoặc dựa vào đôi bàn tay để kiếm sống và nuôi cả gia đình. Có người có cha mẹ làm ngành dịch vụ, làm công nhân vệ sinh quét dọn vệ sinh cho người ta hoặc làm bảo mẫu cho người ta, có người có cha mẹ làm trong ngành chuyển nhà hoặc vận tải, làm xoa bóp, trang điểm, cắt tóc, có người có cha mẹ làm nghề sửa chữa đồ đạc như giày dép, xe đạp, mắt kính, vân vân. Có người có cha mẹ làm nghề thủ công cao cấp hơn, sửa những thứ như nữ trang hay đồng hồ, có người có cha mẹ có địa vị xã hội thấp hơn nữa, đi thu gom và buôn bán phế liệu để dưỡng dục gia đình và nuôi dưỡng con cái. Mọi bậc cha mẹ này đều có địa vị nghề nghiệp tương đối thấp kém trong xã hội, và rõ ràng hậu quả là địa vị xã hội của mọi người trong gia đình họ cũng sẽ thấp kém. Vậy nên, trong mắt người đời, ai xuất thân từ những gia đình này cũng đều có địa vị và thân phận thấp hèn. Chính bởi xã hội dùng cách nhìn nhận thân phận và đánh giá giá trị con người như thế này, nên nếu cha mẹ ngươi là nông dân và có người hỏi ngươi: “Cha mẹ anh làm gì? Anh sinh ra trong gia đình thế nào?”, ngươi sẽ trả lời: “Cha mẹ tôi… à, họ kiểu như… không đáng nói đến đâu”, ngươi không dám nói, ngại nhắc đến. Khi gặp mặt, liên hoan với bạn học và bạn bè, người ta sẽ giới thiệu bản thân và bối cảnh gia đình hoặc địa vị xã hội cao của họ. Nhưng nếu ngươi xuất thân từ gia đình nông dân, tiểu thương hoặc bán hàng rong, ngươi sẽ không muốn nói ra, cảm thấy ngượng miệng. Trong xã hội có câu nói phổ biến là “Anh hùng chớ hỏi xuất thân.” Nghe thì rất cao thượng, và nó mang đến cho những người có địa vị xã hội thấp một chút hy vọng, chút tia sáng và chút an ủi. Nhưng tại sao câu đó lại phổ biến trong xã hội? Không phải vì con người trong xã hội quá chú trọng đến thân phận, giá trị và địa vị xã hội của họ sao? (Thưa, phải.) Những người có xuất thân thấp kém thì lúc nào cũng thiếu tự tin, nên họ dùng câu nói này để an ủi bản thân, cũng như để an ủi người khác, nghĩ rằng dù thân phận và địa vị của họ thấp hèn, nhưng cảnh giới tư tưởng của họ lại cao và nó là thứ không thể học được. Bất kể thân phận ngươi thấp hèn đến đâu, nếu cảnh giới tư tưởng của ngươi cao, thì nó chứng tỏ ngươi là người cao thượng, thậm chí hơn cả những người có thân phận và địa vị cao quý. Chuyện này chứng minh vấn đề gì? Người ta càng nói “Anh hùng chớ hỏi xuất thân”, thì càng chứng tỏ rằng họ quan tâm đến thân phận và địa vị xã hội của mình. Nhất là khi địa vị và thân phận xã hội của một người rất hèn mọn và thấp hèn, người ta dùng câu nói này để tự an ủi bản thân và bù đắp cho sự trống rỗng và bất mãn trong lòng họ. Có người có cha mẹ còn không bằng tiểu thương và bán hàng rong, không bằng nông dân và thợ thủ công, thậm chí còn không bằng những bậc cha mẹ làm bất kỳ công việc tầm thường, thấp hèn và có thu nhập thấp trong xã hội, vì vậy mà thân phận và địa vị xã hội họ thừa hưởng từ cha mẹ còn thấp hơn nữa. Chẳng hạn như, có người có cha mẹ mang tiếng xấu trong xã hội, không thực sự làm việc mình phải làm, không có nghề nghiệp được xã hội chấp nhận, không có thu nhập cố định, nên họ rất khó chèo chống cuộc sống của gia đình. Có người có cha mẹ thường xuyên bài bạc, cứ đánh là thua, cuối cùng gia đình tan vỡ, khánh kiệt, không có đủ khả năng chi tiêu hằng ngày. Con cái sinh ra trong những gia đình đó áo không đủ che thân, cơm không đủ no bụng và sống trong nghèo khổ. Mỗi khi trường tổ chức họp phụ huynh, cha mẹ họ chẳng bao giờ đến dự, giáo viên thì biết thừa cha mẹ họ đi đánh bạc. Thân phận và địa vị của họ trong mắt giáo viên và giữa các bạn học như thế nào, không cần nói cũng biết. Con cái sinh ra trong những gia đình như thế này chắc chắn không thể ngẩng cao đầu giữa những người khác. Dù họ có học giỏi và chăm chỉ, dù họ rất hiếu thắng và rất xuất chúng, thì thân phận mà họ thừa hưởng từ gia đình mình đã quyết định địa vị và giá trị của họ trong mắt người khác, điều này có thể khiến người ta chán nản và đau khổ. Sự chán nản và đau khổ này do đâu mà có? Nó đến từ trường học, từ giáo viên, từ xã hội và nhất là từ cách nhìn nhận sai lầm của nhân loại trong cách đối xử với con người. Có phải như thế không? (Thưa, phải.) Có người có cha mẹ không mang tiếng xấu đặc biệt trong xã hội nhưng đã từng làm một số việc xấu. Chẳng hạn như, những bậc cha mẹ vì tội tham ô và nhận hối lộ, hoặc vì đã làm việc phạm pháp, hoặc vì đầu cơ trục lợi mà bị ngồi tù, bị kết án. Kết quả là những bậc cha mẹ này đem lại ảnh hưởng tiêu cực và không tốt cho gia đình mình, khiến người nhà phải chịu nỗi ô nhục này cùng họ. Vậy nên, ở trong gia đình như thế vô hình trung giáng một đòn lớn hơn nữa đến thân phận của người ta. Họ không chỉ mang thân phận và địa vị xã hội thấp hèn, mà còn bị khinh thường, thậm chí bị gán là “kẻ tham ô” và “người nhà của kẻ trộm cướp”. Khi đã bị gán nhãn như thế rồi, nó sẽ có tác động lớn hơn nữa lên thân phận và địa vị xã hội của họ, sẽ khiến hoàn cảnh của họ trong xã hội trở nên khó khăn hơn, khiến họ càng không thể ngóc đầu lên được. Dù ngươi có nỗ lực thế nào, có thân thiện đến đâu, cũng không thể thay đổi thân phận và địa vị xã hội của mình. Dĩ nhiên, những hậu quả đó cũng là ảnh hưởng của gia đình lên thân phận của người ta. Còn có những gia đình với cấu trúc tương đối phức tạp. Chẳng hạn như có người không có mẹ đẻ mà chỉ có mẹ kế vốn không ân cần và quan tâm họ cho lắm, không cho họ nhiều tình mẫu tử hay sự quan tâm khi họ còn nhỏ. Nên với họ mà nói, một gia đình như thế vô hình trung mang đến cho họ một thân phận đặc biệt, là thân phận của người thừa. Trong bối cảnh của thân phận đặc biệt này, trong lòng họ càng ngày càng nảy sinh nhiều khoảng tối và họ cảm thấy địa vị của mình giữa những người khác thấp kém hơn bất kỳ ai, họ chẳng có cảm giác hạnh phúc, chẳng có cảm giác mình tồn tại, càng không có mục đích sống, và họ cảm thấy đặc biệt tự ti, đặc biệt bất hạnh. Có những người khác có cấu trúc gia đình phức tạp vì mẹ họ, do tình huống đặc biệt nào đó, mà đã trải qua nhiều cuộc hôn nhân, nên họ có nhiều cha dượng và không biết cha đẻ của mình là ai. Khỏi cần phải nói cũng biết khi thuộc về một gia đình như vậy, người đó sẽ có được dạng thân phận gì. Địa vị xã hội của họ sẽ thấp hèn trong mắt người khác, và thi thoảng sẽ có người dùng những vấn đề hoặc ý kiến về kiểu gia đình này để hạ nhục họ, bôi nhọ và khiêu khích họ. Chuyện này không chỉ khiến thân phận và địa vị của họ trong xã hội trở nên thấp hèn, mà nó còn khiến họ không có chốn dung thân giữa những người khác. Tóm lại, thân phận và địa vị xã hội đặc biệt mà người ta thừa hưởng khi ở trong một gia đình đặc biệt như Ta đã nhắc đến, hoặc là thân phận và địa vị xã hội bình thường và phổ thông mà người ta thừa hưởng khi ở trong một gia đình bình thường và phổ thông, đều là một nỗi đau âm ỉ sâu trong nội tâm họ. Nó vừa là xiềng xích vừa là gánh nặng, nhưng người ta không nỡ vứt bỏ nó, cũng không sẵn lòng rời xa nó. Vì với tất cả mọi người, gia đình là nơi mà họ sinh ra và lớn lên, cũng là nơi tràn đầy sự gửi gắm của họ. Với những người mà gia đình mang đến cho họ thân phận và địa vị hèn mọn và thấp kém, thì gia đình vừa tốt đẹp lại vừa không tốt đẹp, bởi vì về tinh thần, người ta không thể sống thiếu gia đình, nhưng từ nhu cầu khách quan và thực tế, thì gia đình mang lại cho họ sự nhục nhã ở nhiều mức độ khác nhau, khiến họ không có được sự tôn trọng và thông hiểu mà họ xứng đáng được nhận giữa những người khác và trong xã hội. Vậy nên, đối với nhóm người này, gia đình là nơi mà họ vừa yêu vừa ghét. Dạng gia đình như thế không được bất kỳ ai trong xã hội xem trọng hay đề cao, mà lại bị người khác kỳ thị và xem thường. Chính vì thế, những người sinh ra trong dạng gia đình như thế này cũng thừa hưởng thân phận, địa vị và giá trị tương tự. Nỗi nhục nhã gia đình mang lại cho họ thường ảnh hưởng đến những cảm xúc sâu trong nội tâm của họ, ảnh hưởng đến quan điểm nhìn nhận mọi sự và cũng ảnh hưởng đến cách họ xử sự. Điều này chắc chắn ảnh hưởng lớn đến việc mưu cầu lẽ thật của họ, ảnh hưởng đến việc thực hành lẽ thật của họ trong quá trình mưu cầu lẽ thật. Chính vì những chuyện này có thể ảnh hưởng đến việc mưu cầu và thực hành lẽ thật, cho nên dù thừa hưởng thân phận nào từ gia đình mình, ngươi cũng nên buông bỏ nó.